Iimbongi zeSlam
Poetry ezivela kumazwe angama40 kumazwekazi amahlanu ziza kudibana eThekwini kuKhuphiswano lwesihlanu lweHlabathi lweSlam Poetry oluza kubanjwa kweyeDwarha ngowama2026.
Olu khuphiswano luza kusingathwa liZiko lezoBugcisa boYilo (Centre for Creative Arts) kwiYunivesithi yaKwaZulu-Natal (UKZN) njengenxalenye yoMnyhadala wama30 wePoetry Africa, oza kuqhutywa ukususela ngowe5 ukuya kowe10 kweyeDwarha ngowama2026.
Kwakhona lo mnyhadala uza kuhlonipha ilifa eliyakuhlala lihleli leMbongi yeSizwe yaseMzantsi Afrika, uNjingalwazi Mazisi Kunene, ngokukhumbula iminyaka engama20 ukususela oko walandulelayo eli limagade ahlabayo, kwanokuncoma igalelo lakhe elikhulu kuncwadi lwaseAfrika.
UMlawuli weZiko lezoBugcisa boYilo kwiYunivesithi yaKwaZulu-Natal (UKZN), uIsmail Mahomed, uthe: “Indlela ende ekhokelela kwisango elikhulu laseUKZN ithiywe ngegama longasekhoyo uNjingalwazi Mazisi Kunene. Sifuna ukubhiyozela indlela amazwi nelifa lakhe eliqhubeka ngayo nokubanefuthe ekubumbeni umbono weyunivesithi yethu nekamva lesixeko sethu.”
Kangangeminyaka engama30, iZiko lezoBugcisa boYilo beliququzelela neminye yeminyhadala yobugcisa ephambili eMzantsi Afrika, kuquka iTime of the Writer Festival, iJOMBA! Contemporary Dance Festival kunye neDurban International Film Festival, inikezela ngeenkqubo ezikhuthazayo, ezixhokonxa iincinga nezicela umngeni kubaphulaphuli.
“Iminyhadala yethu ephumelele amabhaso iyinxalenye ebalulekileyo yoqoqosho lolwazi lweYunivesithi yaKwaZulu-Natal (UKZN) noqoqosho lokhenketho lwenkcubeko lwesixeko. Inika ulutsha amathuba oqeqesho emsebenzini, idalela amagcisa amathuba emisebenzi, yaye ikwaxhamlisa icandelo lokubuka iindwendwe, ngelixa iphakamisa imixholo ekhuthazayo, exhokonxa iingcinga necela imingeni.
Abathathinxaxheba baza kuphinda bajonge emva kwisikhumbuzo seminyaka engama30 yoMgaqosiseko waseMzantsi Afrika, owamkelwa ngowama1996, kwakunye neCandelo le16, eliqinisekisa inkululeko yokuthetha nenkululeko yokuyila, nekuzezinye zeentsika eziphambili zedemokhrasi yelizwe.
Le nkqubo iyilwe ngokukhethekileyo ngumququzeleli wayo, uSiphindile Hlongwa, nekunguye owayekhokele iphulo loMzantsi Afrika lokuba usingathe uKhuphiswano lweHlabathi lweSlam Poetry.
“Umnyhadala walo nyaka uza kubonisa indlela imibongo evula ngayo iindlela ezintsha, iphinde ibonise namazwi awokhe ihlabathi elitsha. Ukususela kwizitrato ezizolileyo zokuzicingela ukuya kwezidlamkileyo ezivakalisa uqhankqalazo nendumiso, iimbongi zeSlam Poetry ezingama40 ezivela kumazwe angama40 ziza kusivumela ukuba silandelise amazwi azo kwiindlela ezingekaphononongwa zesingqisho, inyaniso nobuntu esabelana ngabo xa sisonke,” ucacise watsho uHlongwa.
Lo mnyhadala uza kubonelela ngenkqubo ebanzi eza kubandakanya oomasifundisane, iisemina, ukothulwa kweencwadi, iingxoxo zamaqonga kunye neentetho eziya kudibanisa iimbongi, abapapashi, izifundiswa, iingcali zenkcubeko kunye nabaphulaphuli abavela kwiindawo ezahlukeneyo zehlabathi.